Một số thuốc có thể ảnh hưởng đến ham muốn, cương dương hoặc xuất tinh, nhưng không phải ai dùng cũng bị, và bạn không nên tự ngưng thuốc. Bệnh bạn đang điều trị cũng có thể là nguyên nhân, nên cần bác sĩ đánh giá.
Vì sao thuốc có thể ảnh hưởng
Thuốc có thể tác động lên thần kinh, nội tiết, mạch máu hoặc tâm trạng, đều liên quan đến phản ứng tình dục. Đôi khi rất khó phân biệt giữa tác dụng phụ của thuốc và ảnh hưởng của chính bệnh (như trầm cảm, cao huyết áp, tiểu đường).
Các nhóm thuốc thường được nhắc đến
- Thuốc chống trầm cảm nhóm SSRI/SNRI: có thể giảm ham muốn, khó đạt khoái cảm, xuất tinh chậm hoặc khó cương.
- Một số thuốc huyết áp: thuốc lợi tiểu thiazide, thuốc chẹn beta (một số loại) có thể liên quan đến khó cương; các nhóm khác như ức chế men chuyển hoặc chẹn thụ thể thường ít ảnh hưởng hơn.
- Thuốc điều trị rụng tóc hoặc phì đại tuyến tiền liệt nhóm ức chế 5-alpha reductase như finasteride, dutasteride: có thể giảm ham muốn ở một số người.
- Thuốc giảm đau opioid, thuốc an thần, thuốc chống động kinh, thuốc kháng androgen trong điều trị ung thư tuyến tiền liệt.
- Rượu, thuốc lá, ma túy cũng làm xấu thêm.
Danh sách này chỉ mang tính tổng quan, tác dụng cụ thể phụ thuộc vào thuốc và từng người.
Dấu hiệu nên nghĩ đến thuốc
- Triệu chứng xuất hiện hoặc nặng lên sau khi bắt đầu hoặc đổi liều thuốc.
- Vẫn cương buổi sáng nhưng giảm ham muốn, hoặc ngược lại.
- Triệu chứng giảm khi thay thuốc theo chỉ định của bác sĩ.
Việc nên làm
- Không tự ngưng thuốc. Ngừng đột ngột thuốc huyết áp, thuốc chống trầm cảm có thể nguy hiểm.
- Ghi lại thời điểm bắt đầu thuốc và thời điểm triệu chứng.
- Nói thẳng với bác sĩ, bác sĩ thường quen với những câu hỏi này. Có thể đổi thuốc, chỉnh liều hoặc điều chỉnh thời điểm uống.
- Đừng dùng thuốc “cường dương” tự mua khi đang dùng thuốc tim mạch, đặc biệt nhóm nitrate, có thể gây tụt huyết áp nguy hiểm. Xem rủi ro thuốc cường dương bán trên mạng.
- Giữ lối sống lành mạnh: vận động, ngủ đủ, giảm rượu, xem lối sống và chức năng cương dương.
Còn tâm lý và mối quan hệ?
Khi tình dục thay đổi, cả hai thường lo lắng. Hãy nói với bạn đời rằng đây có thể là tác dụng phụ y khoa, giúp tránh hiểu lầm rằng bạn không còn yêu hay hấp dẫn. Thân mật vẫn có thể tiếp tục theo những cách khác, và khi quan hệ, chuẩn bị đầy đủ bao cao su và gel bôi trơn giúp thoải mái, an toàn hơn. Tham khảo thêm ham muốn tình dục giảm ở nam và rối loạn cương dương.
Khi nào nên đi khám
Hãy gặp bác sĩ đang kê thuốc cho bạn nếu thấy giảm ham muốn, khó cương hoặc thay đổi xuất tinh sau khi dùng thuốc, hoặc nếu cương kéo dài, đau, không hết. Cương đau kéo dài trên 4 giờ là cấp cứu. Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của bác sĩ.
Tóm lại
Thuốc có thể ảnh hưởng đến chuyện giường chiếu nhưng thường có cách xử lý. Hãy trao đổi với bác sĩ thay vì tự ngưng, vì điều trị bệnh nền vẫn là ưu tiên.
