Màng ngăn và mũ cổ tử cung là những dụng cụ mềm đặt trong âm đạo che cổ tử cung, thường dùng kèm chất diệt tinh trùng. Hiệu quả thấp hơn bao cao su và các phương pháp nội tiết, và hiện ít phổ biến ở Việt Nam nên cần hỏi bác sĩ về nguồn và cách dùng.
Chúng là gì
Màng ngăn là chiếc chén nông bằng silicone hoặc latex, mũ cổ tử cung nhỏ hơn và ôm vào cổ tử cung. Cả hai ngăn tinh trùng vào tử cung, và thường được dùng cùng gel diệt tinh trùng để tăng hiệu quả. Chúng không chứa hormone.
Hiệu quả
Hiệu quả dao động theo cách dùng và theo từng người, và thấp hơn nhiều so với vòng tránh thai, que cấy hay thuốc uống. Hiệu quả cao hơn ở người đã dùng đúng cách mỗi lần quan hệ. Dụng cụ này không phòng bệnh lây qua đường tình dục. Nếu mục tiêu của bạn là tránh thai tối đa, nên cân nhắc các lựa chọn hiệu quả hơn ở bài tổng quan các biện pháp tránh thai.
Cách dùng chung
Bác sĩ đo và chọn đúng cỡ, hướng dẫn cách đặt và tháo. Dụng cụ đặt trước khi quan hệ, bôi chất diệt tinh trùng theo hướng dẫn, và giữ trong âm đạo nhiều giờ sau quan hệ trước khi tháo (theo thời gian trong hướng dẫn). Rửa sạch và cất cẩn thận sau mỗi lần. Cần kiểm tra rách thủng và thay định kỳ.
Rủi ro và hạn chế
Kích ứng do chất diệt tinh trùng hoặc latex, tăng nguy cơ nhiễm khuẩn tiết niệu ở một số người, và hội chứng sốc nhiễm độc rất hiếm gặp nếu để quá lâu. Người dị ứng latex nên chọn loại silicone. Cân nặng thay đổi nhiều, sau sinh hoặc sảy thai cần đo lại cỡ.
Ai có thể cân nhắc
Người không muốn dùng hormone, muốn biện pháp chỉ dùng khi quan hệ, và thoải mái với việc đặt dụng cụ vào âm đạo. Nếu bạn dễ bị nhiễm khuẩn tiết niệu hoặc không thoải mái chạm vào cơ thể, hãy cân nhắc phương pháp khác.
Khi nào nên đi khám
Đau, ngứa, dịch bất thường, sốt, nổi ban, đau khi tiểu hoặc nghi ngờ có thai. Bài này chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn bác sĩ.
Hỏi: Có thể mua ở đâu?
Dụng cụ này thường được kê và hướng dẫn bởi nhân viên y tế vì cần chọn cỡ. Nhiều nơi ở Việt Nam ít bán sẵn, nên hãy hỏi bác sĩ phụ khoa hoặc cơ sở kế hoạch hóa gia đình để biết nguồn đáng tin cậy.
Hỏi: Có dùng được khi đang có kinh hoặc cho con bú không?
Dụng cụ cần chọn lại cỡ sau sinh và không khuyến cáo dùng trong khi có kinh nếu nó có thể gây nhiễm trùng, trừ khi bác sĩ cho phép. Hãy trao đổi với bác sĩ.
Tóm lại
Màng ngăn và mũ cổ tử cung là biện pháp rào chắn không hormone, hiệu quả thấp hơn và cần chọn cỡ, hướng dẫn đúng. Bao cao su vẫn phổ biến hơn và giúp phòng bệnh; đọc thêm bao cao su là biện pháp tránh thai và xem nhóm bao cao su.
