Dị ứng latex là phản ứng của hệ miễn dịch với protein trong cao su thiên nhiên. Biểu hiện có thể từ ngứa nhẹ đến khó thở nguy hiểm, nên nếu nghi ngờ bạn cần ngưng dùng và tìm lời khuyên y tế.
Dấu hiệu thường gặp
Nhẹ, tại chỗ: ngứa, nóng rát, đỏ, nổi mẩn hoặc sưng ở vùng tiếp xúc, thường xuất hiện trong vài phút đến vài giờ.
Toàn thân (nặng): nổi mề đay khắp người, sưng môi, mặt, khó thở, thở khò khè, chóng mặt, tim đập nhanh. Đây là phản vệ, cần gọi cấp cứu ngay.
Phân biệt với kích ứng khác
Ngứa rát sau quan hệ không phải lúc nào cũng do latex. Nguyên nhân khác gồm gel bôi trơn, chất diệt tinh trùng, hương liệu, ma sát, hay nhiễm nấm. Nếu bạn nghi, hãy thử đổi từng yếu tố một và gặp bác sĩ để được đánh giá; có thể thực hiện xét nghiệm dị ứng. Xem gel bôi trơn gây kích ứng khi bạn xem tiếp phần này của loạt bài.
Ai dễ bị dị ứng latex
Người từng dị ứng găng tay cao su, nhân viên y tế, người từng phẫu thuật nhiều lần và người dị ứng một số trái cây (chuối, bơ, kiwi) có thể có nguy cơ cao hơn.
Lựa chọn thay thế
- Polyisoprene: cao su tổng hợp, co giãn tốt.
- Polyurethane: nhựa mỏng, tương thích với gel gốc dầu.
- Bao cao su nữ (nitrile): không chứa latex; xem bao cao su nữ.
Hãy đọc chất liệu trên nhãn và khi cần, hỏi bác sĩ dị ứng trước khi chọn; xem so sánh ở latex, polyisoprene, polyurethane.
Lưu ý khi chuyển sang loại khác
- Loại không latex có thể ít co giãn hơn, nên chọn đúng size.
- Dùng gel đúng loại: gel gốc nước thường an toàn với mọi chất liệu.
- Thử với tình huống ít rủi ro trước nếu có thể, như dùng một lần để quan sát phản ứng.
Đừng bỏ bao cao su
Dị ứng latex không có nghĩa là bạn không dùng được bao cao su; chỉ cần đổi sang loại phù hợp. Không dùng bao da cừu để phòng bệnh vì kém hiệu quả với virus.
Khi đã biết mình hợp loại nào, bạn có thể tham khảo bao cao su và gel trong nhóm tình dục an toàn và bôi trơn, nhớ đọc kỹ chất liệu trên nhãn.
Khi nào nên đi khám
- Có bất kỳ triệu chứng toàn thân nào.
- Triệu chứng tại chỗ lặp lại mỗi lần dùng bao cao su.
- Bạn có tiền sử dị ứng nặng.
Câu hỏi thường gặp
Dị ứng nhẹ có thể thành nặng không? Có thể, nên không nên bỏ qua; hãy đi khám để xác định mức độ.
Bạn tình có thể bị dị ứng với bao của tôi không? Có, nếu bạn tình dị ứng latex; hãy hỏi nhau trước khi chọn loại bao.
Tóm lại
Nhận biết dấu hiệu, ngưng dùng khi nghi ngờ, đi khám để xác định và chuyển sang polyisoprene, polyurethane hoặc bao nữ. Đừng bỏ biện pháp bảo vệ.
