Kinh nguyệt không đều, nổi mụn nhiều, tăng cân khó giảm hoặc khó có thai: đó có thể là dấu hiệu của hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS). Lưu ý: NHS hiện gọi tên là hội chứng nội tiết chuyển hóa buồng trứng (PMOS), tên trước đây là PCOS.
Triệu chứng chính
- Kinh không đều hoặc cách nhau rất lâu.
- Mọc nhiều lông (rậm lông) hoặc rụng tóc.
- Tăng cân hoặc khó giảm cân.
- Khó có thai.
- Trầm cảm, lo âu.
- Da dầu, mụn.
- Mệt mỏi.
- Mảng da dày, sẫm màu ở cổ hoặc nách.
Triệu chứng thường bắt đầu từ tuổi dậy thì và kéo dài đến khi mãn kinh. Mức độ có thể nhẹ đến nặng, hoặc không có triệu chứng.
Nguyên nhân và nguy cơ
NHS cho biết nguyên nhân chưa rõ, có thể liên quan hormone như insulin và testosterone hoạt động chưa bình thường. Bạn dễ mắc hơn nếu có người thân gần mắc hoặc thuộc nhóm người gốc châu Á.
Xét nghiệm
Có thể gồm xét nghiệm máu kiểm tra hormone và kháng insulin, và siêu âm buồng trứng (NHS ghi chỉ làm siêu âm khi trên 18 tuổi). Có triệu chứng chưa chắc là PMOS; nhiều tình trạng khác cũng gây các biểu hiện tương tự.
Điều trị và lối sống
Chưa có cách chữa khỏi nhưng có thể kiểm soát triệu chứng:
- Thuốc tránh thai kết hợp, thuốc chỉ có progestogen hoặc IUS cho kinh không đều.
- Clomifene hỗ trợ khả năng có thai.
- Các thuốc giảm lông mặt và lông cơ thể; thuốc trị mụn.
- Metformin trong một số trường hợp.
- Ăn uống cân bằng, vận động đều, giảm cân nếu thừa cân, trị liệu tâm lý khi cần.
Biến chứng cần theo dõi
NHS nêu nguy cơ tăng đái tháo đường típ 2, tăng huyết áp, bệnh tim mạch, gan nhiễm mỡ không do rượu và ung thư tử cung. Khám định kỳ giúp giảm nguy cơ.
Khi nào nên đi khám
- Kinh không đều kéo dài hoặc nghi PCOS/PMOS.
- Triệu chứng ảnh hưởng cuộc sống, công việc, các mối quan hệ.
- Muốn có thai nhưng chưa được.
- Buồn bã, lo âu kéo dài.
Bài viết chỉ mang tính thông tin giáo dục, không thay thế chẩn đoán, tư vấn hay điều trị của bác sĩ. Nếu bạn có triệu chứng bất thường, hãy đến cơ sở y tế để được khám.
